Hormony tarczycy wpływają na prawidłowy rozwój i funkcjonowanie organizmu. Szczególną rolę odgrywają w życiu płodowym. Od odpowiedniego ich stężenia zależy wiele ważnych procesów życiowych: prawidłowy rozwój i czynność mózgu oraz obwodowego układu nerwowego, przemiany energetyczne i termoregulacja, rozwój i dojrzewanie układu kostnego.

Hormony tarczycy przyspieszają wchłanianie jelitowe cukrów, stymulują syntezę glikogenu, aktywują w komórce tłuszczowej lipazę i wywierają działanie kataboliczne. Na gospodarkę białkową działają anabolicznie, a w przemianie wapniowo-fosforanowej pełnią rolę regulacyjną.

Ostatnie badania wskazują, że płód otrzymuje pewne ilości hormonów od matki. Prawidłowa czynność tarczycy matki w czasie I trymestru ciąży jest wystarczającym zabezpieczeniem dla rozwoju płodu. W II i III trymestrze płód uzyskuje hormony tarczycy z własnego gruczołu oraz tarczycy matki. Schorzenia tarczycy są obserwowane ok. 5-krotnie częściej u Pań w porównaniu z Panami. Niestety okres ich rozpoznania przypada głównie na okres rozrodczy. Zaburzenia czynności tarczycy podczas ciąży mogą być przyczyną wielu nieprawidłowości, zarówno u przyszłej mamy, jak i u płodu, a później u noworodka.

U ciężarnych Pań mogą wystąpić wszystkie znane z ogólnej populacji schorzenia tarczycy. Ciąża może jednak modyfikować przebieg niektórych z nich. Na występowanie i przebieg chorób tarczycy w ciąży mają również wpływ takie czynniki, jak spadek aktywności układu immunologicznego w II i III trymestrze ciąży, czy transfer przezłożyskowy przeciwciał przeciwtarczycowych. Mechanizmy te zwiększają tolerancję organizmu matki i tym samym zabezpieczają przed odrzuceniem płodu.

Interpretacja wyników testów hormonalnych

Stężenie TSH w surowicy w prawidłowej ciąży obniża się w I trymestrze, osiągając najniższe wartości w 10. tyg. ciąży. Jest to wynik wzrostu poziomu hormonów tarczycy pod wpływem posiadającej tyreotropowe działanie gonadotropiny kosmówkowej. W kolejnych tygodniach ciąży poziom TSH ulega normalizacji. Podobnie stężenie fT4 po przejściowym wzroście w I trymestrze ulega stopniowemu obniżeniu z towarzyszącym spadkiem fT3, aż do terminu porodu.

Choroby tarczycy

  • Nadczynność tarczycy (choroba Gravesa-Basedowa)

    Nadmiar hormonów tarczycy stwarza ryzyko nieprawidłowego przebiegu procesów wzrastania i rozwoju dziecka w okresie płodowym, noworodkowym i niemowlęcym. Hipertyreoza może doprowadzić do uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego, jak i układu krążenia. Najczęstszym objawem jest zatokowa tachykardia. W badaniu ultrasonograficznym można rozpoznać opóźnienie wzrostu płodu, wielowodzie oraz niekiedy uwidocznić wole. W przypadkach wątpliwych oznaczamy poziom HT i TSH we krwi płodu. Większość dzieci z płodową nadczynnością tarczycy rodzi się przedwcześnie, zwykle jednak po 30. tyg. ciąży. Jest to wynikiem przyspieszenia wewnątrzmacicznego metabolizmu i prawdopodobnie niewydolności łożyska. Nadczynność tarczycy w okresie płodowym w skrajnych przypadkach może być przyczyną poronienia, uogólnionego obrzęku płodu lub wad wrodzonych, takich jak bezmózgowie, rozszczep wargi, dysplazja małżowin usznych, niedrożność odbytu.

    Do kryteriów rozpoznania nadczynności tarczycy w ciąży należą:

    - utrata masy ciała lub brak adekwatnego do okresu ciąży a przyrostu masy ciała, tachykardia, arytmie serca, zwiększona amplituda ciśnienia tętniczego krwi.
    - nietolerancja ciepła, zwiększona pobudliwość, chwiejność emocjonalna, wilgotna skóra, przyspieszenie czynności serca.

    Konieczne jest wówczas wykonanie badań dodatkowych: oznaczenie stężenia tyreotropiny (TSH) i wolnych frakcji hormonów tarczycy (fT3, fT4), stężenia przeciwciał przeciwtarczycowych przeciwko receptorowi TSH (anty-TSHR), antyperoksydazowych (anty-TPO) i antytyreoglobulinowych (anty-Tg) oraz USG tarczycy. Należy w tym miejscu podkreślić, iż u kobiet ciężarnych bezwzględnie przeciwwskazane jest badanie scyntygraficzne tarczycy oraz badanie wychwytu radioaktywnych izotopów jodu lub technetu, ze względu na możliwość uszkodzenia bądź zniszczenia gruczołu tarczowego płodu.

  • Niedoczynność tarczycy

    Ciąża z niedoczynnością tarczycy występuje bardzo rzadko. Istnieje znaczący związek między niedoczynnością tarczycy a obniżeniem płodności. W wielu przypadkach spowodowane to jest pierwotnymi zaburzeniami owulacji. Gdy jednak dojdzie do ciąży u kobiet z niedoczynnością, są one narażone na zwiększoną liczbę komplikacji położniczych, takich jak wewnątrzmaciczne obumarcie płodu, nadciśnienie ciążowe, przedwczesne odklejenie łożyska . Choroba ta może się wiązać z występowaniem wrodzonych wad płodów, zwiększoną śmiertelnością okołoporodową i nieprawidłowym rozwojem noworodków.

    U ciężarnej z niedoczynnością tarczycy stwierdza się obniżone stężenie wolnej tyroksyny i brak zwiększonego stężenia tyreoglobuliny (Tg) oraz znacznie podwyższone stężenie TSH. Kobieta w ciąży z niedoczynnością tarczycy powinna być pod stałą opieką endokrynologa. Konieczne jest monitorowanie stężenia hormonów tarczycy i modyfikacja leczenia l-tyroksyną.
    Jedną z przyczyn niedoczynności tarczycy jest choroba Hashimoto, czyli przewlekłe limfocytowe zapalenie tarczycy. Prowadzi ona stopniowo do nieodwracalnego uszkodzenia gruczołu, powodując po kilku miesiącach lub latach ciężką niedoczynność. Badania nad tym schorzeniem autoimmunologicznym wykazały też istotną korelację między występowaniem przeciwciał a samoistnymi poronieniami, zwłaszcza w I trymestrze ciąży. Ma to związek z nadmierną stymulacją układu immunologicznego. Wszystkie te ciężarne powinny być szczegółowo obserwowane przez lekarzy specjalistów, z powodu zwiększonego ryzyka poronień i progresji niedoczynności.

    Niedoczynność tarczycy może powodować wystąpienie objawów już w życiu płodowym: zwolnienie akcji serca płodu, opóźnienie wystąpienia pierwszych ruchów, zmniejszoną ruchliwość. Tuż po porodzie objawy u noworodka są zwykle mało charakterystyczne. Objawem może być przedłużająca się żółtaczka fizjologiczna.

 

Zapraszamy do kontaktu:

Imię i nazwisko (wymagane)

Numer telefonu

Adres email (wymagane)

Temat wiadomości (wymagane)

Treść wiadomości

Klikając wyślij

  1. Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu udzielenia odpowiedzi na zapytanie w ramach usług świadczonych przez Partnerów Spółki.*
  2. Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu promocji i reklamy produktów i usług Partnerów współpracujących, w tym poprzez wykorzystywanie telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących, zgodnie z Ustawą z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne.
Informujemy, że administratorem Pana/Pani danych osobowych jest MedicaNow Sp. C z siedzibą w Poznaniu, ul. Piątkowska 118, 61-645 Poznań.
Ma Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania, a także prawo do przenoszenia danych. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne w celu odpowiedzi na zapytanie, a także, w przypadku zgody na marketing w celu promocji i reklamy produktów i usług Spółki. Dane będą przetwarzane na podstawie Pana/Pani zgody (art. 6 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679).
Dane osobowe będą przetwarzane do czasu wycofania zgody. Zgodę można odwołać w dowolnym momencie.
Odbiorcami danych mogą być podmioty obsługujące stronę internetową MedicaNow Sp. C
Jednocześnie informujemy, że przysługuje Państwu prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.